D-IC-16: Merkez–Yerel Karar Hakları ve Vekâlet Tasarımı
InCulture / İnovapark uygulama şablonu / v3.0 / Ekim 2026

Çok lokasyonlu yapıda hangi kararın merkezde, hangisinin yerelde kalacağını ve vekâleti tanımlar.

Sahip: Kurumsal yönetişim lideri
Girdi: D-IC-03 sınıflaması, D-IC-05 RACI, sözleşme ve mevzuat
Çıktı: Yerel delegasyon çizelgesi ve vekâlet testleri
Kabul kapısı: Her kritik karar için tek A, ayrı R ve bağımsız kontrol atanmış mı?

Karar problemi ve bağlam
Merkez her kararı toplarsa yerel bilgi işlemez; yerel lider tüm kuralları tek başına koyarsa ortak standart ve denetim çözülür. Karar hakkı riskin yayıldığı yere göre belirlenir.
 Bu belge merkez–şube ayrımını kuruluş, iştirak, franchise ve ortak girişim tipine göre örnekler.

Saha veya uygulama protokolü
Kararları güvenlik, sermaye, insan, müşteri, veri ve ürün başlıklarında envanterleyin.
 Etkisi lokasyonlar arası taşan kararları ortak kural sahibine bağlayın.
 Yerel kapasite ve yetkinliği test edip delege edilen sınırları yazın.
 Asıl yetkili yokken vekil ve sürenin nasıl belirleneceğini çalıştırın.
 Üç olay üzerinden organigram, imza ve BPM onayının uyumunu prova edin.

Çalışma formu
Kayıt Kanıt / yanıt Sahip / karar 
 Karar türü [Yerel etki / çapraz etki] [A, R, C, I] 
 Limit veya koşul [Tutar, risk, süre] [Sistem rolü] 
 Vekil [Yokluk senaryosu] [Onay/denetim] 
 Boş alanlar varsayımla doldurulmaz. Kaynak, tarih, erişim düzeyi ve itiraz veya düzeltme yolu bu formun üst bilgisidir.

Risk ve bağımsız sınır
Aile bağı veya satış hedefi, görevler ayrılığını askıya alma gerekçesi olamaz. Finansal ve yasal sınırlar yerel hukuk ve kurum yetki belgesiyle doğrulanır.

Ölçüm, devir ve sonraki döngü
Karar süresi, yanlış merciye eskalasyon ve yetki aşımı girişimi örneklemlenir; hız kazanımı kontrol kaybıyla birlikte değerlendirilir.
 D-IS-07 ve D-CH-04 ile sistem onaylarına bağlanır.
 Kabul kapısı: Her kritik karar için tek A, ayrı R ve bağımsız kontrol atanmış mı?

Temsili saha vakası ve karar yürüyüşü
Temsili vaka: Bir şube yerel müşteri ihtiyacı nedeniyle teslim saatini değiştirir; ortak stok ve çağrı merkezi bu değişiklikten etkilenir.
 Karar yürüyüşü: Kararın etki alanı, maliyet ve veri dışsallığı yazılır. Yerel lider önerir; ortak sistem sahibi sınırı ve bildirim yükümlülüğünü karara bağlar.
 Vaka gerçek bir kurumun sonucu değildir. Kurum uygulamasında yer, dönem, katılımcı, işlem ve istisna kayıtlarıyla yeniden kurulmalıdır.

P.U.R. iş paketi ve görev ayrılığı
Aşama Yapılacak iş İz ve sorumluluk 
 Planlama D-IC-03 sınıflaması, D-IC-05 RACI, sözleşme ve mevzuat girdisini kaynak, izin ve kapsam bakımından doğrula; karar sorusunu ve pilot sınırını yaz. Kurumsal yönetişim lideri işi sahiplenir; Yerel liderler, hukuk ve iç kontrol karşı görüşü verir. 
 Uygulama Yerel delegasyon çizelgesi ve vekâlet testleri çıktısını sınırlı bağlamda üret; normal akış ve istisnayı ayrı dene. İcra ekibi işlemi yürütür; kural sahibi istisnayı onaylar. 
 Raporlama Her kritik karar için tek A, ayrı R ve bağımsız kontrol atanmış mı? sorusunu kanıt, karşı kanıt ve açık riskle cevapla. Gözden geçiren rol sonucu inceler; sonraki planın sahibi düzeltmeyi tarihler. 
 Üreten ekip değerlendirmeye katılır; kendi kuralını tek başına onaylayıp denetleyemez. Üç aşama yeniden öğrenmeye dönmeden kapatılmaz.

Bağımsız kabul testi ve durdurma sinyali
Bağımsız test: İkinci lokasyondan rastgele işlem seçilerek vekâlet ve yetki sınırı test edilir.
 Durdurma veya düzeltme sinyali: Sorumluluk iki 'A' rolüne bölünür veya vekâlet süresiz kalırsa matris onaylanmaz.
 Kabul kaydında sürüm, karar sahibi, test örneği, karşı kanıt, açık itiraz, risk seviyesi ve sonraki gözden geçirme tarihi tutulur. Her kritik karar için tek A, ayrı R ve bağımsız kontrol atanmış mı?