BÖLÜM 01
Giriş ve İç Kontrol Felsefesi
Şirketler büyüdükçe operasyonel alanlar genişler; ancak gözetim mekanizmaları aynı hızda büyümediğinde hata, ihmal ve kasıtlı suistimal (fraud) riskleri artar. InStructure programı kapsamında kurulan bu İç Kontrol Matrisi; şirketin varlıklarını korumak, finansal tabloların doğruluğunu garanti etmek ve operasyonel süreçlerde ‘Görevler Ayrılığı’ ilkesini tesis etmek amacıyla tasarlanmıştır.
BÖLÜM 02
Görevler Ayrılığı (Segregation of Duties) İlkesi
İç kontrolün temel taşı, hata veya suistimal olasılığını ortadan kaldırmak için şu kritik fonksiyonların asla aynı kişide birleşmemesidir:
- Onaylama Yetkisi: Bir harcamayı veya işlemi onaylayan kişi.
- İcra Etme Yetkisi: İşlemi fiilen gerçekleştiren (siparişi veren, malı alan) kişi.
- Kayıt Tutma (Muhasebe): İşlemi defterlere işleyen, fatura eşleştiren kişi.
- Varlık Koruma / Mutabakat: Kasa, banka veya stok sayımını ve mutabakatını yapan kişi.
Kural: Bu dört adımın en az ikisi farklı kişiler ve farklı departmanlar tarafından yürütülür.
Gözden geçirme: Girişteki ‘asla aynı kişide birleşmeme’ ilkesi ile ‘en az iki adımın ayrılması’ kuralı aynı kapsamı tanımlamaz. Bir arada yürütülemeyecek görev çiftleri ve gerekli ayrım düzeyi, süreç bazında netleştirilmelidir.